4. apríl 2009

Árliga kvøldskúlaframsýningin læt upp seinnapartin

Í dag læt árliga framsýningin hjá Tórshavnar Kvøld-, Ungdóms- og Listaskúla upp í Eysturskúlanum, og tað var Heðin Mortensen, borgarstjóri, ið setti framsýningina seinnapartin. Niðanfyri sæst setanarrøða hansara.

Nú fyrsti ársfjórðingurin er farin aftur um bak og tað gongur ímóti ljósari tíðum, er árliga framsýningin hjá Tórshavnar Kvøld-, Ungdóms- og Listaskúla aftur á skránni. Ta myrku tíðina, frá heystinum og út á várið, eru tey ikki so fá, ið nýta høvi til at ogna sær ymsan lærdóm, ið fevnir frá tí bókliga yvir tað handaliga og til tað meira listarliga.

Skúlin hevur eina breiða viftu av tilboðum til borgaran, og eisini í aðrar mátar fevnir hann víða, tí ikki færri enn 35 ymisk undirvísingarstøð hava verið í brúki gjøgnum allan veturin. At skúlin er í so nógvum støðum, umframt at onkur skeið hava verið heimleys og enntá eru løgd niður av tí sama, fáa vit tíbetur gjørt nakað við – longu frá komandi skúlaári.

Tórshavnar kommuna hevur keypt bygningin, har Einars Prent helt til, og har verður tað, vit kunnu kalla verkstaðsskúli, so fleiri av skeiðunum verða savnað undir sama taki. Ikki minst er hetta við til at økja um trivnaðin, sum hevur so nógv at siga í slíkum høpi, og tí fegnast vit um gylta møguleikan at skapa nýggjar og betri karmar til komandi vetur. Somuleiðis verður møguligt at hava alla umsitingina hjá Tórshavnar Kvøld-, Ungdóms- og Listaskúla á sama stað, so tað heila verður lættari fyri allar partar.

Kvøldskúli yvir 100 ár á baki
Í ár kann Tórshavnar kommuna hátíðarhalda síni fyrstu 100 ár sum kommuna, og tað er sjálvandi við til at seta sín stóra dám á hetta árið, sum eisini er á tremur við spennandi tiltøkum. Eitt dømi um, at tíðirnar broytast, er søgan um, at longu í 1904 vóru almennir pengar fyri fyrstu ferð játtaðir til kvøldskúlaundirvísing í Føroyum. Talan var um tilsamans 600 krónur, harav løgtingið rindaði ein triðing og staturin tveir.

Árið eftir – í 1905 – játtaði kommunustýrið í Havn einari umsókn frá Elsu B. Andreasen, sum søkti um at fáa ókeypis høli, ljós og hita til kvøldskúlaundirvísing. Tað er soleiðis einki nýtt, at borgarar hava brúk fyri einum tilboði eftir arbeiðstíð, og hóast nógv av tí gamla fer við tíðini, livir Tórshavnar Kvøld- Ungdóms og Listaskúli sítt fríska lív.

Eisini í kvøldskúlahøpi er 2009 eitt ár, vit kunnu markera fyri ein hálvrundan dag, tí seinni í ár eru liðin 35 ár, síðani kvøldskúlin byrjaði av álvara, soleiðis sum vit kenna hann í dag. Í 1971 vóru lunnarnir lagdir, tá ein áttandi flokkur meldaði seg til kvøldskúlan, og árið eftir kom ein níggjundi flokkur aftrat og í 1973 eisini ein tíggjundi flokkur. Men í 1974 – sum altso er fyri júst 35 árum síðani – var byrjað av álvara, tá øll framhaldsdeildin í Kommunuskúlanum var partur av kvøldskúlavirkseminum.

Síðani hevur tað bara vundið upp á seg og í vetur hava yvir 3.100 næmingar verið á tilsamans 171 ymsum skeiðum, har yvir 200 lærarar hava undirvíst. Nú kunnu vit so njóta tað nógva, sum komið er burtur úr henda veturin, og stuttligt er at síggja, at bæði næmingar og lærarar hava kýtt seg, fyri at fáa sum mest burturúr. Eisini er tað eitt gott hugskot, at framsýningin hesa ferð er víðkað við einari hugnaligari kafé, har tað ber til at fáa ein drekkamunn og okkurt gott.

Serlig sjónvarpsframsýning
Og so má eg líka til endans nevna eina framsýning í sjálvari framsýningini, um vit kunnu kalla tað so, tí hesa ferð er nakað eyka við, umframt alt tað vanliga. Tann 1. apríl vóru liðin 25 ár, síðani Sjónvarp Føroya byrjaði sínar sendingar, og tann 6. apríl verða júst 30 ár, síðani tað gamla Sjónvarpsfelagið fekk sendiloyvi. Tað felagið var niðurlagt, tá Sjónvarpið byrjaði at senda, men Kvøldskúlin hevur øll árini varðveitt ta gomlu útgerðina, sum Sjónvarpsfelagið brúkti í síni tíð.

Árni Conradsson, sum var við tá, hevur hjálpt til at fáa sett útgerðina upp og vónandi fingið hana at virka, so onkur av gomlu sendingunum frá tíðini hjá Sjónvarpsfelagnum kann síggjast her. Ein stuttligur og søguligur kapitul, sum mong okkara gleða seg til at uppliva umaftur, og so kann eg leggja aftrat, at eisini fotolærugreinin sýnir fram gomul myndatól.

Her at enda fari eg at takka tykkum øllum fyri eitt gott skúlaár og ynskja bæði næmingum og lærarum góða eydnu við framsýningi. Eisini skal eg takka Lindu Olsen, sum hevur verið samskipari og prýðari, og sum hevur lagt nógva orku í at gera framsýningina so snøgga, vakra og greiða. Somuleiðis fari eg at takka Jákup Paula Strøm og hansara umsiting fyri gott, kreativt arbeiði, ið enn eina ferð sprettur við einari góðari framsýning, nú skúlaárið endar.

Takk fyri og gleðiligar páskir, øll somul!

Heðin Mortensen, borgarstjóri